(Non-)Conformiteit

tripleprosea@bergmanjuridisch.nl Geen categorie Leave a Comment

Als u een product koopt, online of in de winkel, dan wilt u natuurlijk dat het product voldoet aan de verwachtingen die u heeft. Van een koffiezetapparaat verwacht u dat u er koffie mee kan zetten, van een fiets verwacht u dat u er mee kunt fietsen. Maar wat als het product dat u heeft gekocht niet aan de overeenkomst beantwoordt? Wat zijn dan uw rechten?

Conformiteitsvereiste

Het conformiteitsvereiste houdt in dat de zaak die afgeleverd is aan de overeenkomst moet voldoen. Het gaat om een consumentenkoop. Dit houdt in dat de koper als consument (dus als natuurlijk persoon, niet handelend in uitoefening van beroep of bedrijf) een product koopt bij een verkoper die wel handelt in uitoefening van haar beroep of bedrijf (zoals een supermarkt of een kruidenierswinkel). Een zaak beantwoordt volgens de wet niet aan de overeenkomst als zij niet de eigenschappen bezit die voor normaal gebruik nodig zijn. Non-conformiteit is zogezegd een subcategorie van het algemene beginsel van ‘wanprestatie’. Van wanprestatie is sprake wanneer één van beide partijen toerekenbaar tekortschiet in de nakoming van een verbintenis. Deze verbintenis kan zijn ontstaan uit een koopovereenkomst maar er zijn nog veel meer soorten verbintenissen denkbaar. Bij (non-)conformiteit moet gelet worden op de aard van de zaak en mededelingen die gedaan zijn door de verkoper over de zaak. Ook mag de koper de eigenschappen verwachten die nodig zijn voor bijzonder gebruik wanneer deze bij de overeenkomst zijn vermeld. De kwaliteit, kwantiteit en identiteit zijn dus van belang.

Normaal gebruik

De koper mag verwachten dat de zaak de eigenschappen bezit die voor een normaal gebruik daarvan nodig zijn en waarvan hij de aanwezigheid niet behoefde te betwijfelen. Consumenten mogen dus verwachten dat de producten die ze kopen, deugdelijk zijn en voldoen aan wat vooraf is gecommuniceerd. De koper kan zich er niet op beroepen dat de zaak niet aan de overeenkomst beantwoordt wanneer hem dit ten tijde van het sluiten van de overeenkomst bekend was of redelijkerwijze bekend kon zijn.
Soms wil een koper meer met een product doen dan waar het voor bedoeld is. De koper moet op dat moment goed geïnformeerd zijn voor het sluiten van de koopovereenkomst met betrekking tot de beperkingen van het product. Als een koper bijvoorbeeld met een camera onderwaterfoto’s wil maken, dan mag de koper alleen verwachten dat het product dit kan als dit blijkt uit de overeenkomst of uit een mededeling van de verkoper.

Aard van de zaak

Om te beoordelen of het product deugdelijk is, moet men kijken naar de aard van het product en de mededelingen die de verkoper over het product heeft gedaan. Is het product nieuw of tweedehands, is het een merkartikel, wat is de (verwachte) levensduur? Ook de hoogte van de prijs, de winkel waar het product is gekocht of de omstandigheden waaronder de koop werd gesloten (zoals tijdens een (opheffings)uitverkoop) spelen een rol. De aard van de zaak bepaalt uiteindelijk of de koper meer risico’s neemt dan normaal. Als de koper bijvoorbeeld wist dat hij een tweedehandsauto kocht bij een garage, en de verkoper vermeldde dat de auto een grote onderhoudsbeurt nodig heeft, en de koper laat dit onderhoud niet verrichten, dan kan de koper zich bij een defect dat met dat onderhoud voorkomen had kunnen worden niet beroepen op non-conformiteit.

Maar als de koper bij een bekend groot warenhuis een nieuwe zwarte kast koopt met ingebouwd licht voor een normale of zelfs hoge prijs, en de verkoper heeft toegezegd dat het bepaalde functies bezit, dan mag de koper dit ook verwachten. Als vervolgens blijkt dat de kast niet zwart is maar grijs of het ingebouwde licht niet werkt, dan kan de koper een beroep doen op non-conformiteit. Als leidraad kunt u er echter vanuit gaan dat producten die incompleet, kapot, beschadigd of ongeschikt zijn om ermee te doen wat de verkoper heeft toegezegd, als niet-deugdelijk worden beschouwd.

Bewijslast

Wie moet bewijzen dat een product niet aan de overeenkomst beantwoordt? Het uitgangspunt is dat het product een bepaalde tijd probleemloos moet kunnen worden gebruikt. De koper moet dus bewijzen dat er een tekortkoming is, en dat het product gebrekkig is. De koper kan zich er niet op beroepen dat de zaak niet aan de overeenkomst beantwoordt wanneer hem dit ten tijde van het sluiten van de overeenkomst bekend was of redelijkerwijze bekend kon zijn.

Treden er echter binnen zes maanden na aankoop problemen op? Dan geeft de wet de koper een steuntje in de rug: bij consumentenkoop geldt dan dat de zaak bij levering al niet in overeenstemming met de overeenkomst was. Dit is een zogenaamd bewijsvermoeden, dit bewijsvermoeden kan wel door de verkoper weerlegd worden. De verkoper moet dan bewijzen dat de zaak wél in overeenstemming was bij aflevering en dat de non-conformiteit veroorzaakt is door abnormaal gebruik van het product door de koper. Denk hierbij aan een bank met een koffievlek erop, dit is een gebrek aan het product dat hoogstwaarschijnlijk door de koper is veroorzaakt.

Wanneer het gaat om bederfelijke producten, zoals etenswaren, is de termijn natuurlijk afhankelijk van de houdbaarheidsdatum.

Non-conform, en dan?

Stel dat het product niet voldoet aan de overeenkomst en dus non-conform is. Wat kunt u dan doen?

Aflevering

Als koper kunt u in eerste instantie aflevering van het ontbrekende vorderen. Als u bijvoorbeeld tien liter verf heeft gekocht, en u krijgt vervolgens maar zeven liter geleverd, dan kunt u de liters verf die ontbreken vorderen van de verkoper. De kosten van aflevering komen voor rekening van de verkoper.

Herstel

De koper kan ook herstel van het afgeleverde product vorderen. Herstel kan worden gevorderd als een product een bepaalde kwaliteit mist.

Vervanging

Vervanging van het product kan worden gevorderd als de zaak niet voldoet aan de kwaliteitseisen of als een andere zaak dan de zaak die was overeengekomen is geleverd. Als herstel onmogelijk is, of niet gevergd kan worden van de verkoper, dan zal de koper vervanging moeten accepteren. Soms is vervanging echter niet mogelijk, als het bijvoorbeeld om een exclusief exemplaar gaat, zoals een vaas van 300 jaar oud.

Klachttermijn

De koper van een zaak die niet aan de overeenkomst beantwoordt, moet wel binnen een bepaalde tijd ‘klagen’ bij de verkoper. Klagen betekent: het kenbaar maken aan de verkoper dat het product niet deugt. Dit kan zowel mondeling als schriftelijk. Schriftelijk klagen brengt wel een sterkere bewijspositie met zich mee. Als de verkoper namelijk zegt dat niet tijdig is geklaagd, dan kan de koper door middel van een document bewijzen dat wel tijdig is geklaagd. De koper heeft een termijn van twee maanden waarbinnen hij/zij mag klagen. De termijn loopt op het moment dat de koper ontdekt dat het product niet deugt. 

Vragen over (non-)conformiteit of iets anders? Neem dan vrijblijvend contact met ons op.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *