Bestuursrecht

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Het bestuursrecht, ook wel het administratief recht, omvat de rechtsregels tussen de overheid en de burgers en rechtspersonen. Het zorgt ervoor dat de staat goed kan functioneren en de openbare rechtsorde wordt gehandhaafd. Deze regels zijn voornamelijk vastgelegd in de Algemene Wet Bestuursrecht (Awb), die bestuursorganen zoals de overheid machtigt om besluiten te nemen. Denk bij zulke besluiten bijvoorbeeld aan het uitgeven of intrekken van uitkeringen en vergunningen. De AWB stelt naast deze rechten echter ook enkele plichten waaraan overheidsinstellingen zich dienen te houden. Als u het dan ook niet eens bent met een besluit, kunt u hier bezwaar tegen maken. Indien dit bezwaar wordt afgewezen, is het mogelijk om naar de bestuursrechter te stappen die vervolgens een uitspraak over de kwestie zal doen. Naast het algemene bestuursrecht bestaat er ook nog het bijzondere bestuursrecht. Deze tak omvat de rechtsregels die uitsluitend voor één onderdeel van het bestuursrecht gelden, zoals het belastingrecht of het vreemdelingenrecht. Maar wat houdt een besluit nou eigenlijk in? En waar dient deze aan te voldoen?

Wat is een besluit?

De Algemene Wet Bestuursrecht definieert het bestuursbesluit als volgt:

“Een schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan inhoudende een publiekrechtelijke rechtshandeling”

– Art. 1:3 Awb

Dit houdt in dat de overheid een beslissing neemt die rechtsgevolgen heeft voor de ontvanger. Deze rechtshandeling is eenzijdig, in de zin dat er alleen voor de burger of rechtspersoon iets verandert in zijn/haar rechtspositie. Een voorbeeld hiervan is dat uw vergunning wordt ingetrokken. Er zijn verschillende soorten besluiten. Besluiten van algemene strekking zijn besluiten waarbij er meerdere ontvangers zijn. Dit wordt vaak gedaan in het geval van een algemeen onderwerp of een ruime kring van geadresseerden, zoals gemeentelijke verordeningen en plannen. Daarnaast is er nog de beschikking. Dit is een besluit dat wordt afgegeven door een bevoegd bestuursorgaan voor een specifiek individueel geval. Vaak gaat hier een aanvraag van een burger of rechtspersoon aan vooraf.

Geldigheidsvereisten en algemene beginselen

Het bestuursrecht en de besluiten die hieruit volgen geven de overheid veel macht. Er zijn echter ook enkele algemene beginselen en geldigheidsvereisten waaraan besluiten van bestuursorganen dienen te voldoen. Deze beginselen en vereisten beschermen de burgers en rechtspersonen tegen willekeur en machtsmisbruik. Indien u bezwaar maakt tegen een besluit, wordt er van u verwacht dat u hier rechtsgeldige argumenten voor aanlevert. Dergelijke argumenten zijn hieronder uitgelegd.

De algemene beginselen van behoorlijk bestuur
  1. Het gelijkheidsbeginsel – De overheid dient gelijke gevallen op een gelijke manier te behandelen. Het kan echter lastig zijn om aan te tonen dat twee gevallen zo identiek zijn dat er gesproken kan worden van het meten met twee maten.
  1. Het vertrouwensbeginsel – De overheid dient een constante beleidslijn te hanteren. Dit houdt in dat in sommige gevallen u een toezegging kan afdwingen door het daarvoor bevoegde orgaan, indien dit overeenkomt met het algemene beleid van de overheid.
Geldigheidsvereisten
  1. Zorgvuldige voorbereiding – Heeft het bestuursorgaan voldoende moeite gestoken in het vergaren van de benodigde kennis omtrent de af te wegen belangen?
  1. Deugdelijke besluitvorming – Heeft het bestuursorgaan de juiste rechtsregels toegepast? Was het bestuursorgaan bevoegd om het besluit te nemen?
  1. Correcte bejegening – Heeft het bestuursorgaan zich fatsoenlijk opgesteld ten opzichte van de burger of rechtspersoon? Liet het bestuursorgaan zich leiden door persoonlijke belangen of voorkeuren?
  1. Motiveringsplicht – Heeft het bestuursorgaan duidelijke argumenten gegeven voor het besluit? Let op: bij spoed kan de motiveringsplicht uitgesteld worden en in sommige gevallen is er redelijkerwijs geen motivering nodig.
  1. Hoorplicht – Heeft het bestuursorgaan u voldoende de mogelijkheid gegeven om nieuwe informatie, gegevens of belangen in te brengen bij een afwijzing of belastende beschikking?
  1. Beslistermijn – Heeft het bestuursorgaan binnen redelijke termijn het besluit genomen? Let op: hier kan van worden afgeweken indien er gegevens ontbraken die nodig waren voor het afwegen van de belangen.

Heeft u juridisch advies nodig inzake een bestuursrechtelijke kwestie? Wilt u meer weten over de algemene beginselen en de geldigheidsvereisten van het besluit? Wij staan u hierin bij! Neem direct contact met ons op!

Inhoudsopgave

Ontmoet Jurigen

Onze slimme tool voor het opstellen van juridische documenten!
BETA
Scroll naar top